"Wij hebben oog voor de menselijke factor in de machtsverhouding tussen partijen."

Nieuw draaiboek Vermogen in het Buitenland van de Belastingdienst bekendgemaakt

Hoewel wij bij voorkeur niet streven naar openbaarheid hebben Anke Feenstra en Kim Demandt vorig jaar een WOB-verzoek ingediend om de meest recente versie van het draaiboek over Vermogen in het Buitenland openbaar te maken. Op basis daarvan kunnen wij onze cliënten zo adequaat mogelijk adviseren over en anticiperen op discussies met de Belastingdienst over buitenlands vermogen. Hun verzoek werd (uiteindelijk) gehonoreerd. Naar aanleiding van de afschaffing van de inkeerregeling per 1 januari 2018 hebben zij bij de Belastingdienst geïnformeerd naar de nieuwste versie van het draaiboek. Dat was er (op dat moment) nog niet en zij kregen de toezegging dat de Belastingdienst nieuwere versies uit eigen beweging zou publiceren. Om die reden ontvingen zij op vrijdag 10 augustus jl. het nieuwe draaiboek van de Belastingdienst over Vermogen in het Buitenland (versie 6). Hierin is het beleid opgenomen van de Belastingdienst ten aanzien van inkeerprocedures en buitenlands vermogen procedures per 3 mei 2018.

Groepsverzoeken
Nieuw in dit draaiboek is het beleid inzake de groepsverzoeken aan de Credit Suisse Bank en de Julius Bär Bank. Er is één groepsverzoek ‘zwart gemaakt’. Mogelijk betreft dit het ‘John Doe’-verzoek aan de Verenigde Staten inzake American Express. Hierbij wordt ook aandacht besteed aan de samenloop tussen een inkeermelding en het groepsverzoek. Hoe gaat de Belastingdienst om met een inkeermelding die is gedaan nadat de informatiebrief door de bank is verzonden of het groepsverzoek in de media bekend is geworden? Standpunt Belastingdienst: er is geen sprake van inkeer meer. De Belastingdienst dient echter te bewijzen dat geen gebruik kan worden gemaakt van de inkeerregeling. Of een vermoeden van de ontvangst van een brief van de bank daarvoor voldoende is, is naar ons idee onvoldoende.  

Erfbelasting
Ten aanzien van de erfbelasting is het beleid van de Belastingdienst aangepast naar aanleiding van het arrest van de Hoge Raad van 3 maart 2017, waarin is geoordeeld dat niet onbeperkt kan worden nagevorderd over erfbelastingschulden, en het arrest van 23 februari 2018, over het overgangsrecht van nalatenschappen die zijn vrijgevallen voor 1985.

Verbod op zelfincriminatie
De discussie over wilsafhankelijk- en wilsonafhankelijk materiaal duurt nog even voort. De visie van de Hoge Raad wijkt hierin in onze optiek af van de visie van het EHRM. Het verbod van zelfincriminatie komt om de hoek kijken bij vragen die worden gesteld op grond van artikel 47 AWR en bij de informatiebeschikking. Het beleid van de Belastingdienst is klaarblijkelijk dat géén garantie hoeft te worden gegeven dat het wilsafhankelijke materiaal niet wordt gebruikt voor bestraffings- of beboetingsdoeleinden.

Ten aanzien van de informatiebeschikking neemt de Belastingdienst het standpunt in dat voor de sanctie van omkering en verzwaring van de bewijslast enkel vereist is dat de belastingplichtige is uitgenodigd tot het doen van aangifte. Hierbij miskent de Belastingdienst in onze optiek het arrest van de Hoge Raad dat voor de toepassing van omkering en verzwaring van de bewijslast een aanmaning is vereist.

Inkomen opgekomen in Nederland
Het langverwachte arrest van de Hoge Raad over de toepassing van de 5- of 12-jaars navorderingstermijn is gewezen op 16 maart 2018. Als het inkomen in Nederland is verdiend en daarna op een buitenlandse bankrekening is gestort, kan niet de 12-jaars navorderingstermijn worden toegepast. Dit is volgens de Belastingdienst anders wanneer zij aanknopingspunten hebben dat de omzet in het buitenland is behaald en/of de afnemer de binnenlandse omzet op een buitenlandse bankrekening stort. Het element ‘wie’ het geld op de buitenlandse bankrekening stort, is in onze optiek nog niet eerder naar voren gekomen.

Afstemming boeteoplegging
Er is ook een nieuwe paragraaf opgenomen over het beleid bij het opleggen van boetes. De inspecteur moet de boete voorleggen aan de boetespecialist. Die kan de aanvraag voor het boeteadvies zelf in behandeling nemen als sprake is van opzet en het fiscale nadeel niet meer bedraagt dan € 20.000,-- en er geen sprake is van aanvullende wegingscriteria. Als dat wel het geval is, moet de boetespecialist de boetefraudecoördinator benaderen. Er zijn naast de wegingscriteria uit het AAFD-protocol aanvullende criteria genoemd, waarbij ontkenners c.q. niet-meewerkers als één van de aandachtspunten wordt genoemd om de zaak voor strafvervolging aan te melden. Of dit criterium stand houdt in relatie tot de onschuldpresumptie valt nog te bezien. Het was vooral charmanter geweest als de Belastingdienst (al dan niet in samenspraak met het Openbaar Ministerie) beleid had vastgesteld op basis waarvan meewerkers in beginsel niet strafrechtelijk worden vervolgd.  

Legaliteitsbeginsel
Ook ten aanzien van het legaliteitsbeginsel is nog veel te doen. In de conclusie van A-G IJzerman (d.d. 14 juni jl.) komt de vraag  aan de orde of boetes mogen worden opgelegd voor aangiften die zijn ingediend voor 2 juli 2009. In het beleid van de Belastingdienst wordt aandacht besteed aan de wisselende jurisprudentie op dit punt. Ook is opgenomen dat in de vaststellingsovereenkomst een voorbehoud kan worden opgenomen voor het aanwenden van rechtsmiddelen tegen de boetes die in die jaren zijn opgelegd, met het verzoek om het bezwaar aan te houden totdat de Hoge Raad arrest heeft gewezen.

Invordering
Ook is een heel nieuw hoofdstuk opgenomen over de invordering van de belastingschulden. Een eerste analyse leert dat de Belastingdienst een strengere toets aanlegt voor het verlenen van uitstel van betaling dan gebruikelijk. Ook in dit geval wordt ontkennen of weigeren ‘bestraft’.

Tot slot
Het is goed om te zien dat de overheid beleid publiceert, zodat de belastingplichtigen een houvast hebben. Wij zullen het draaiboek nog nader bestuderen. Mocht u hierover vragen hebben of menen dat dit van belang kan zijn voor uw zaak, neem dan gerust contact op met ons kantoor.


10/08/2018 categorie: Publicatie


Naar overzicht